Kolumu Neden Yukarı Kaldıramıyorum?

Kolu yukarı kaldıramama neden olur?

Kolu yukarı kaldıramamanın en sık nedeni omzu kaldıran kas ve tendon grubunun (rotator manşet) yırtılması, iltihaplanması ya da omuz eklem kapsülünün büzüşmesidir. Hastalar bunu 'kolumu başımın üstüne kaldıramıyorum', 'saçımı tarayamıyorum', 'ceketimi giyerken kolum takılıyor' diye anlatır.

Kolun kalkmaması üç farklı nedene bağlı olabilir: ağrı nedeniyle hareketin yarıda kalması, eklemin mekanik olarak kısıtlanması ya da kaslarda gerçek güç kaybı. Bu üçünü birbirinden ayırmak doğru tanı ve tedavi için en önemli adımdır.

Kolu kaldıramama hangi hastalıkların belirtisi olabilir?

Kolu kaldıramama en sık rotator manşet yırtığı, donuk omuz ve omuz sıkışma sendromunun belirtisi olabilir; sinir hasarı ve inme gibi nörolojik nedenler de ayırıcı tanıda yer alır.

• Başkası kaldırınca kalkan ama kendiniz kaldıramadığınız kol: Rotator manşet yırtığı veya sinir hasarı.
• Ne kendinizin ne de başkasının kaldırabildiği, her yöne kısıtlı omuz: Donuk omuz ya da ileri kireçlenme.
• Kaldırırken belli bir açıda keskin ağrı, sonra rahatlama: Sıkışma sendromu ve tendinit (omuz ağrısı).
• Boyun ağrısı ve kola inen uyuşma ile birlikte güç kaybı: Boyun fıtığı.
• Ani başlayan, yüz ve bacağı da etkileyen güçsüzlük: İnme — acil nöroloji değerlendirmesi gerekir.
• Düşme sonrası: Kırık, çıkık veya akut tendon yırtığı — ortopedi değerlendirmesi gerekir.

Kendinizi nasıl değerlendirebilirsiniz?

Aşağıdaki gözlemler, kolunuzun neden kalkmadığına dair hekime ipucu verir; tanı muayene ile konur.

• Kolunuzu kendiniz kaldıramıyorken, diğer elinizle ya da bir yakınınızın yardımıyla kaldırabiliyor musunuz?
• Kolu kaldırırken sorun ağrı mı, yoksa ağrı olmasa da kolun güçsüz kalması mı?
• Kolunuzu dışa çevirmek ve arkaya götürmek (sırt kaşımak, sutyen takmak) zorlaştı mı?
• Şikâyet bir düşme veya ağır kaldırma sonrası mı başladı, yoksa yavaş yavaş mı gelişti?
• Boyun ağrısı, kola inen uyuşma ya da elde güçsüzlük var mı?
• Diyabet ya da tiroid hastalığınız var mı?

Kolu kaldıramama durumunda hangi doktora gidilir?

Ani nörolojik belirtiler ve travma yoksa kolu kaldıramama şikâyetinde ilk başvuru için Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon (FTR) polikliniği uygundur. FTR hekimi omuz ve boynu muayene ederek sorunun tendon, eklem kapsülü ya da sinir kaynaklı olup olmadığını ayırt eder, ultrason ve gerekirse MR ile değerlendirir ve rehabilitasyonu planlar.

Travmatik ve büyük rotator manşet yırtıklarında, özellikle genç ve aktif hastalarda, erken ortopedi görüşü önemlidir. İnme şüphesinde acil servis ve nöroloji, sinir hasarında nöroloji ya da beyin ve sinir cerrahisi ile birlikte çalışılır.

Muayene ve tetkikler

Muayenede omzun aktif ve pasif hareket açıklığı karşılaştırılır, rotator manşet kaslarının gücü tek tek test edilir, sıkışma testleri yapılır; boyun, refleksler ve kol sinirleri de değerlendirilir.

Omuz ultrasonu tendon yırtığı ve iltihabını hızla gösterir. Grafi kireçlenme, kalsiyum birikimi ve kırık açısından, MR ise yırtığın büyüklüğü ve kas kalitesi açısından değerlendirme sağlar. Sinir hasarı şüphesinde EMG istenir; donuk omuzda kan şekeri ve tiroid tetkikleri planlanabilir.

Kolu kaldıramama durumunun tedavi seçenekleri

Tedavi nedene göre belirlenir; tendinit, kısmi yırtık ve donuk omuzda çoğu hastada ağrı kontrolü ve aşamalı egzersiz ile kol hareketleri zaman içinde geri kazanılabilir. Kinezyoterapi programı önce hareket açıklığını, ardından omuz ve kürek kemiği kaslarının gücünü artırmaya odaklanır.

Ağrılı dönemde elektroterapi ve seçilmiş hastalarda ultrason eşliğinde eklem içi enjeksiyon egzersize katılımı kolaylaştırabilir. Donuk omuzda manuel terapi ile eklem mobilizasyonu uygulanabilir. Omuz ameliyatı sonrası dönemde ortopedik rehabilitasyon programı hareket ve güç kazanımını destekler. Büyük ve travmatik yırtıklar cerrahi açısından değerlendirilir.

Eryaman–Etimesgut'ta omuz hareket kısıtlılığının değerlendirilmesi

Kolu yukarı kaldıramama şikâyeti olan hastalar A Life Hospital Etimesgut'ta Uzm. Dr. Emine Yüksel Kars tarafından muayene edilmektedir. Muayenede kolun ağrı, eklem kısıtlılığı ya da güç kaybı nedeniyle mi kalkmadığı belirlenir ve gerekirse ultrason ile değerlendirme yapılır.

Hastane Eryaman YHT Garı'nın karşısındadır; Eryaman, Etimesgut, Sincan ve Elvankent'ten ulaşım kolaydır. Randevu için A Life Hospital online randevu sistemi ya da Doktortakvimi kullanılabilir.