Bacaklarım Neden Uyuşuyor ve Karıncalanıyor?

Bacaklarda uyuşma neden olur?

Bacaklarda uyuşma, belden ayağa uzanan sinir yolunun bir yerinde baskı ya da sinirlerin genel olarak hasar görmesi sonucu ortaya çıkar. Bel omurlarından çıkan sinir kökleri bacağın farklı bölgelerine duyu taşır; bir kök sıkıştığında uyuşma o köke ait şeritte hissedilir. Hastalar bunu 'bacağım uyuşuk', 'ayağım karıncalanıyor', 'bacağımda bir şey yürüyor gibi' diye tarif eder.

Sinirlerin yaygın hasarı ise genellikle iki ayakta, parmak uçlarından başlayıp yukarı doğru ilerleyen bir uyuşma yapar. Bu tabloda diyabet en sık nedendir; vitamin B12 eksikliği, tiroid ve böbrek hastalıkları, alkol kullanımı ve bazı ilaçlar da araştırılmalıdır.

Bacak uyuşması hangi hastalıkların belirtisi olabilir?

Bacak uyuşması en sık bel fıtığı ve siyatik gibi bel kaynaklı sorunların belirtisi olabilir; ancak diyabetik nöropati gibi sistemik hastalıklar ve damar sorunları atlanmamalıdır. Uyuşmanın dağılımı ve eşlik eden belirtiler ayırıcı tanıda yol gösterir.

• Bel fıtığı ve siyatik: Tek bacakta, bel ve bacak ağrısıyla birlikte belirli bir şeritte uyuşma.
• Bel kanalı darlığı: Yürüdükçe artan, durunca ya da öne eğilince azalan iki taraflı uyuşma.
• Bel kayması: Bel ağrısı ve uzun süre ayakta kalınca artan bacak uyuşması.
• Diyabetik nöropati: Ayak parmaklarında başlayan, gece artan yanma ve uyuşma; ileride ayak yarası riski.
• B12 eksikliği ve tiroid hastalıkları: İki taraflı karıncalanma, denge bozukluğu, halsizlik.
• Damar hastalıkları: Yürüme mesafesiyle artan baldır ağrısı ve uyuşma, ayakta soğukluk — damar cerrahisi değerlendirmesi gerekir.

Kendinizi nasıl değerlendirebilirsiniz?

Aşağıdaki gözlemler, uyuşmanın kaynağı hakkında hekime fikir verir; bunlar teşhis aracı değil, muayenede paylaşmanız için hazırlanmış ipuçlarıdır.

• Uyuşma tek bacakta mı, iki bacakta mı? Belde ağrı eşlik ediyor mu?
• Uyuşma ayak parmak uçlarından başlayıp çorap gibi mi yayılıyor?
• Yürürken uyuşma artıyor, oturunca ya da öne eğilince geçiyor mu?
• Topuk ya da parmak ucunda yürümekte zorlanıyor musunuz?
• Karanlıkta ya da gözünüz kapalıyken dengeniz bozuluyor mu?
• Diyabetiniz, tiroid hastalığınız var mı, uzun süredir mide ilacı kullanıyor musunuz?

Bacak uyuşmasında hangi doktora gidilir?

Yavaş gelişen ve bel ağrısıyla ilişkili bacak uyuşmasında ilk başvuru için uygun bölüm Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon (FTR) polikliniğidir. FTR hekimi bel, kalça ve sinir sistemini birlikte değerlendirir, sinir hasarını EMG ile gösterir ve tedaviyi planlar.

Diyabetik nöropati, B12 eksikliği veya tiroid hastalığı düşünülürse dahiliye ya da endokrinoloji, sinir hastalığı şüphesinde nöroloji, damar şüphesinde kalp-damar cerrahisi, ilerleyici güç kaybı ve sinir baskısında beyin ve sinir cerrahisi ile birlikte çalışılır. Ani başlayan uyuşmada ise doğrudan acil servise başvurulmalıdır.

Muayene ve tetkikler

Muayenede bel hareketleri, düz bacak kaldırma testi, kas gücü, refleksler, duyu ve denge değerlendirilir; ayak nabızları ve ayak derisi kontrol edilir. Bu bulgular uyuşmanın sinir kökü, yaygın sinir hasarı ya da damar kaynaklı olup olmadığını ayırt etmeye yardımcı olur.

Gerekirse bel MR'ı, EMG (sinir iletim çalışması), damar şüphesinde Doppler ultrason istenir. Kan şekeri, HbA1c, vitamin B12, tiroid ve böbrek fonksiyon testleri gibi kan tetkikleri de sistemik nedenleri araştırmak için planlanabilir.

Bacak uyuşmasının tedavi seçenekleri

Tedavi uyuşmanın nedenine yöneliktir; bel kaynaklı uyuşmalarda çoğu hastada konservatif tedavi ile şikâyetler azalabilir. Fizik tedavi, ağrı kontrolü ve gövde kaslarını güçlendiren kinezyoterapi programı temel yaklaşımdır. Sinirin hareketliliğini artıran egzersizler ve duruş eğitimi de bu programın parçasıdır.

Diyabetik nöropatide kan şekeri kontrolü, ayak bakımı ve sinir ağrısına yönelik ilaçlar öne çıkar; denge bozukluğu olan hastalarda düşme riskini azaltan egzersizler planlanır. B12 eksikliği saptanırsa yerine konur. Uygun hastalarda elektroterapi ve ağrı yönetimi uygulamaları destekleyicidir. Konservatif tedaviye yanıt vermeyen ya da güç kaybı ilerleyen bel kaynaklı sıkışmalarda cerrahi değerlendirme yapılır.

Eryaman–Etimesgut'ta bacak uyuşmasının değerlendirilmesi

Bacaklarda uyuşma ve karıncalanma şikâyeti olan hastalar A Life Hospital Etimesgut'ta Uzm. Dr. Emine Yüksel Kars tarafından değerlendirilmektedir. Muayenede uyuşmanın bel, sinir ya da damar kaynaklı olup olmadığı belirlenir ve gerekli tetkikler planlanır.

Hastane Eryaman YHT Garı'nın karşısında, Elvan Mahallesi'ndedir. Eryaman, Elvankent, Bağlıca ve Sincan'dan gelen hastalar için randevu A Life Hospital online randevu sistemi veya Doktortakvimi üzerinden alınabilir.